Το έργο στα Εξάρχεια περιλαμβάνει τη δημιουργία πράσινων διαδρόμων μεταξύ του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου και του λόφου του Στρέφη και με τη δημιουργία οδών ήπιας κυκλοφορίας στις οδούς Τοσίτσα και Ζωσιμαδών με έμφαση στη χρήση πράσινων και μπλε υποδομών και σε λύσεις βασισμένες στη φύση (NBS). 

ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗ: Η επιλεγείσα διαδρομή εντοπίζεται στο 1ο Δημοτικό Διαμέρισμα του Δήμου Αθηναίων, στη καρδιά των Εξαρχείων, τα οποία αποτελούν μια συνοικία που έχει εξελιχθεί σε κέντρο δημιουργικής κι εναλλακτικής κουλτούρας. Είναι ένα ζωντανό τμήμα του πυκνοκατοικημένου κέντρου της πόλης που στεγάζει ποικιλία δραστηριοτήτων. Η προτεινόμενη παρέμβαση θα μπορούσε να βοηθήσει σημαντικά στον περιορισμό επεισοδίων και βανδαλισμών που εμφανίζονται εκεί τα τελευταία χρόνια, βελτιώνοντας ταυτόχρονα την ποιότητα του περιβάλλοντος και την διαχείριση των επιφανειακών ομβρίων.

Τα Εξάρχεια είναι μία από τις ιστορικές γειτονιές της σύγχρονης Αθήνας. Η περιοχή οριοθετείται από το λόφο του Στρέφη, τη Νεάπολη, τον λόφου του Λυκαβηττού, την οδό Πατησίων, την πλατεία Ομονοίας και τέλος τη Λεωφόρο Αλεξάνδρας και το Πεδίο του Άρεως. 

Το 1865, κατά τη διάρκεια των πρώτων επεκτάσεων της πόλης, τα Εξάρχεια συμπεριελήφθησαν στο πρώτο πολεοδομικό σχέδιο της Αθήνας. Τα Εξάρχεια αναπτύχθηκαν ουσιαστικά αυθαίρετα, ως ένα τμήμα της πόλης, χωρίς επίσημο πολεοδομικό σχέδιο. Τα πρώτα κτίρια της συνοικίας ήταν κατοικίες τεχνιτών που εργάζονταν για την ανέγερση των νεοκλασικών κτιρίων της Αθήνας.  

Προοπτική όψη οδού Τοσίτσα.


Αργότερα, ο πληθυσμός της περιοχής εξελίχθηκε σε πληθυσμό υψηλότερων εισοδημάτων. 

Μεταξύ των ετών 1900-1919 και πιο εντατικά κατά τη διάρκεια 1920-1939, στην Αθήνα ανεγέρθηκαν πολυώροφες πολυκατοικίες, καθώς ο Οικοδομικός Κανονισμός επέτρεψε τη  διαίρεση της ιδιοκτησίας καθ’ ύψος, (οριζόντια συνιδιοκτησία). Από τότε, νέα κτίρια διαμερισμάτων που απευθύνονταν σε μεσαία εισοδήματα χτίστηκαν σε κεντρικά σημεία. Πολλά από αυτά βρίσκονταν γύρω από το Μουσείο και εντός της περιοχής της Νεάπολης.Τα εγκαίνια της Πλατείας Εξαρχείων το 1965 σηματοδοτούν ένα ορόσημο στην ανάπτυξη της γειτονιάς. Το 1979, τμήμα της περιοχής καθορίζεται ως παραδοσιακό τμήμα του Ιστορικού Κέντρου της πόλης. Το 1983, εκπονήθηκε η ‘μελέτη παρέμβασης για τα Εξάρχεια – Μουσείο -Στρέφη‘, που είναι μέρος του Ρυθμιστικού Σχεδίου για την ‘αναγέννηση, επανένταξη και αναβάθμιση’, των κεντρικών περιοχών. Το 1988, με το νέο Γενικό Πολεοδομικό Σχέδιο του Δήμου, καθορίζονται οι χρήσεις γης για την περιοχή Μουσείο – Εξάρχεια – Νεάπολη. Το 1989 η περιοχή αυτή χαρακτηρίζεται ως παραδοσιακό τμήμα της πόλης της Αθήνας και εκδίδονται ειδικοί όροι δόμησης. Τέλος, το 1993, καθορίζονται ειδικές χρήσεις γης στις περιοχές Εξαρχείων, Μουσείου και λόφου Στρέφη. 

Προοπτική όψη οδού Τοσίτσα.


Η πλειονότητα των πανεπιστημιακών κτιρίων βρίσκεται συγκεντρωμένη στα Εξάρχεια και την ευρύτερη περιοχή. Γύρω στο 1880, τα βασικά κτίρια του Πολυτεχνείου, καθώς και το Αρχαιολογικό Μουσείο, είχαν ήδη ολοκληρωθεί. Το Πανεπιστήμιο στην οδό Ακαδημίας έχει αποπερατωθεί από το 1864 και το Παλαιό Κτίριο του Χημείου, που είχε σχεδιάσει ο Ernest Ziller, εγκαινιάστηκε το 1880. Αυτά τα τρία ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα, συμπεριλαμβανομένης και της Νομικής Σχολής που προστέθηκε αργότερα, διαμόρφωσαν ένα κέντρο ενεργού φοιτητικής παρουσίας σε καθημερινή βάση, η οποία επέδρασε στην περιοχή τόσο κοινωνικά όσο και πολιτικά. Επιπλέον, στα Εξάρχεια, έλαβαν χώρα σημαντικά ιστορικά γεγονότα, όπως  αντίσταση κατά της Γερμανικής Κατοχής, καθώς και οι φοιτητικές διαμαρτυρίες κατά τη διάρκεια της δικτατορίας το 1973. Τα επεισόδια της εποχής εκείνης που είχαν αφετηρία το φοιτητικό κίνημα με την κατάληψη των Σχολών  (Νομική, Χημείο, Πολυτεχνείο), ήταν καίριας σημασίας.

Προοπτική όψη οδού Ζωσιμαδών.


Προτεινόμενη διαμόρφωση περιοχής Εξαρχείων.

Προτεινόμενη διαμόρφωση περιοχής Εξαρχείων.



Προτεινόμενη διαμόρφωση οδού Τοσίτσα.



Προτεινόμενη διαμόρφωση οδού Ζωσιμαδών.



Υπάρχουσα κατάσταση



Πράσινες Υποδομές

Τα κριτήρια επιλογής φυτών είναι πολλαπλά και αλληλεπικαλυπτόμενα. Στην περίπτωση των δέντρων, δίνουμε ιδιαίτερη προσοχή στο φως που περνά μέσα από το φύλλωμα του δέντρου, στην κλίμακα του χώρου, στη βιοκλιματική συμβολή του, στην ικανότητά του να προσαρμόζεται...

Διαβάστε Περισσότερα  

Οδικό Δίκτυο / Κυκλοφορία & Κινητικότητα

Σύμφωνα με τη νέα ρύθμιση, η οδός Τοσίτσα γίνεται μονόδρομος από τη Μπουμπουλίνας προς την Ερεσού, ενώ η κυκλοφορία περιορίζεται σε μία λωρίδα πλάτους 3,50 μ. Ανα διαστήματα κατασκευάζονται παρτέρια φύτευσης. Στην αριστερή πλευρά του δρόμου, δημιουργούνται 3 προσωρινές θέσεις στάθμευσης, συν μία...

Διαβάστε Περισσότερα  

Μπλέ Υποδομές & Υδρολογικός Σχεδιασμός

Η βασική ιδέα της υιοθετούμενης μεθοδολογίας της γαλάζιας υποδομής (blue inftrastructure) είναι η κατακράτηση και η χρονική καθυστέρηση των ομβρίων υδάτων στη λεκάνη απορροής των παρτεριών και των μεμονωμένων δέντρων μόνο κατά τη διάρκεια ημερών με βροχόπτωση και μετά έως ότου το έδαφος στεγνώσει εντελώς (δηλαδή έως το...

Διαβάστε Περισσότερα  

Κλιματική Μελέτη

Οι προτεινόμενες παρεμβάσεις που θεωρούνται ιδιαίτερα αποτελεσματικές στη βελτίωση των συνθηκών μικροκλίματος στην περιοχή μελέτης είναι: α) η αύξηση της βλάστησης και την προσθήκη πολλών νέων δέντρων και ειδών χαμηλής βλάστησης στα πλαϊνά πεζοδρόμια, β) την αντικατάσταση υλικών πλευρικού οδοστρώματος και ιδίως την εγκατάσταση ελαφρών πλακών και πλακόστρωτων...

Διαβάστε Περισσότερα  

Λοιπές προβλέψεις για την ενίσχυση των πράσινων και μπλε υποδομών

Διατήρηση υφιστάμενων φυτεύσεων: τα ευμεγέθη δέντρα σε καλή κατάσταση ως επί το πλείστον διατηρούνται επί της οδού Τοσίτσα (54)...

Διαβάστε Περισσότερα